Έντονη ενόχληση έχουν προκαλέσει το τελευταίο διάστημα οι ενέργειες του Παρισιού σε αξιωματούχους και διπλωμάτες στην ΕΕ, σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg. Όπως επισημαίνει σε σημερινό άρθρο του το πρακτορείο, η έκταση της στρατηγικής που ακολουθεί ο Μακρόν (την οποία ορισμένοι αποκαλούν «Πρώτα η Αμερική») και αποσκοπεί στο να κάνει την ΕΕ πιο ανεξάρτητη από την Ουάσινγκτον ως προς την άμυνα και τις «ευαίσθητες» τεχνολογίες διπλής χρήσης (πολιτικής και στρατιωτικής), προκαλεί προβληματισμό σε πολλά κράτη μέλη της ΕΕ και δυσκολεύει τις προσπάθειες της Δύσης να απαντήσει ενωμένη στην άνοδο της Κίνας.

Η στάση του Μακρόν έχει γίνει περισσότερο ορατή μετά την ταπεινωτική απώλεια της γιγαντιαίας συμφωνίας με την Αυστραλία για τα υποβρύχια αυτόν τον μήνα, και καθυστέρησε τις ετοιμασίες για την κρίσιμη συνάντηση με Αμερικανούς αξιωματούχους του τομέα του Εμπορίου. Οι Γάλλοι έχουν επίσης μπλοκάρει τις προσπάθειες εκσυγχρονισμού των δυνατοτήτων του NATO και έχουν προκαλέσει ρήγματα διαφωνίας στα ανώτερα κλιμάκια της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές που επικαλείται το Bloomberg.

Οι εντονότερες αντιδράσεις στην προσέγγιση του Μακρόν σημειώνονται στην Ανατολική Ευρώπη, εκεί όπου πολλές χώρες βλέπουν τις ΗΠΑ ως «ασπίδα» ενάντια στην ρωσική επιθετικότητα και δεν τρέφουν ιδιαίτερη εμπιστοσύνη στους Γάλλους, θεωρώντας – όπως είπε ένας διπλωμάτης της ανατολικής ΕΕ στο πρακτορείο – ότι «Η Γαλλία ενεργεί μόνο με βάση τα δικά της συμφέροντα».
Υπάρχουν ωστόσο και χώρες στη Δυτική Ευρώπη που ανησυχούν ότι ο Μακρόν μπορεί να το παρακάνει με τις προσπάθειές του να «αποκόψει» τις ΗΠΑ, γράφει το πρακτορείο επικαλούμενο διπλωματικές πηγές.

«Θέλω να πω τα εξής: Πρώτον, οι Ευρωπαίοι πρέπει να αφήσουν πίσω τους την αφέλεια. Όταν δεχόμαστε πιέσεις, όταν ξένες δυνάμεις σκληραίνουν τη στάση τους, πρέπει να αντιδρούμε, να δείχνουμε πως έχουμε την ισχύ και την ικανότητα να αμυνθούμε, χωρίς να οδηγηθούμε σε κλιμάκωση, εξασφαλίζοντας όμως τον σεβασμό. Δεύτερον, οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής αποτελούν σημαντικό ιστορικό μας σύμμαχο, ιδίως σε θέματα αξιών. Και θα παραμείνουν. Είμαστε όμως υποχρεωμένοι να σημειώσουμε πως εδώ και περίπου 10 έτη, οι ΗΠΑ εστιάζουν περισσότερο στα εσωτερικά τους ζητήματα και στα στρατηγικά τους συμφέροντα τα οποία στρέφονται προς την Κίνα και τον Ειρηνικό. Είναι δικαίωμά τους, είναι ζήτημα της δικής τους κυριαρχίας. Σέβομαι την κυριαρχία των λαών, αλλά, και πάλι, θα ήμασταν αφελείς, ή μάλλον θα υποπίπταμε σε τεράστιο σφάλμα αν δεν προσαρμοζόμασταν στα νέα αυτά δεδομένα. Επομένως, με τον ίδιο πραγματισμό, την ίδια διαύγεια, θα πρέπει ως Ευρωπαίοι να αναλάβουμε τις ευθύνες που μας αναλογούν για την προστασία μας. Δεν πρόκειται περί αντικατάστασης, αλλά περί ενεργοποίησης του ευρωπαϊκού πυλώνα του ΝΑΤΟ, λαμβάνοντας υπόψη τις αυξημένες απαιτήσεις για την προστασία μας. Είναι το σωστό, είναι λοιπόν ευθύνη μας να το κάνουμε.», είπε ο Μακρόν την περασμένη Τρίτη, καθώς ανακοίνωνε τη νέα αμυντική συμφωνία με την Ελλάδα. Ένας αξιωματούχος του Ελιζέ πρόσθεσε ότι ο Μακρόν δεν έχει καμία πρόθεση να ανταγωνιστεί τις ΗΠΑ, και οι προσπάθειες της Γαλλίας για ενίσχυση της κυριαρχίας της ΕΕ έχουν την υποστήριξη του κόσμου, επισημαίνει το δημοσίευμα του πρακτορείου.

Οι παραπάνω εξελίξεις σημειώθηκαν λίγο πριν την συνάντηση του κοινού Συμβουλίου Εμπορίου και Τεχνολογίας που πραγματοποιείται σήμερα στο Πίτσμπεργκ, όπου συμμετέχουν ο Αμερικανός ΥΠΕΞ, Άντονι Μπλίνκεν, η υπουργός Εμπορίου των ΗΠΑ Τζίνα Ραϊμόντο και η αντιπρόσωπος της χώρας για το εμπόριο, Κάθριν Τάι. Η Γαλλία έπεισε την ΕΕ να τροποποιήσει την κοινή δήλωση, περιορίζοντας τις αναφορές για μακροπρόθεσμη συνεργασία πάνω σε προμήθειες ημιαγωγών, και πίεσε να κοπούν τελείως οι αναφορές σε «αμοιβαίες εξαρτήσεις» σύμφωνα με προσχέδια στα οποία είχε πρόσβαση το Bloomberg. Γάλλοι αξιωματούχοι παραπονέθηκαν επίσης ότι στο έγγραφο χρησιμοποιούνταν αμερικανικοί ιδιωματισμοί αντί για ευρωπαϊκούς, και τα σχέδια για μια κοινή συνέντευξη τύπου ναυάγησαν, σύμφωνα με δυο πηγές του πρακτορείου.

Ωστόσο, όπως εξηγεί το πρακτορείο, εδώ και καιρό αναπτύσσονται πιο ουσιαστικά «ρήγματα» τα οποία αφορούν κυρίως δύο ζητήματα: Πόσο μακριά πρέπει να επιτρέψει η ΕΕ στις ΗΠΑ την ενσωμάτωση των αλυσίδων εφοδιασμού και των αμυντικών εξοπλισμών της και σε ποιο βαθμό πρέπει να αναπτύξει τις δικές της δυνατότητες.

Σε ιδιωτικές συζητήσεις των επιτρόπων, ο επίτροπος Εσωτερικής Αγοράς της ΕΕ Τιερί Μπρετόν πίεσε να αποκλειστούν ή να περιοριστούν οι εταιρείες εκτός ΕΕ από βιομηχανικές συμμαχίες για ημιαγωγούς, cloud computing και ευρωπαϊκή χρηματοδότηση για την άμυνα, σύμφωνα με δύο πηγές του πρακτορείου. Ο Μπρετόν μάλιστα φέρεται να έχει διατυπώσει αντίστοιχα επιχειρήματα και για ευαίσθητα δεδομένα στέγασης στην ΕΕ. Για την Γαλλία και τον Μπρετόν, η Ευρώπη πρέπει να κάνει περισσότερα για να υπερασπιστεί τις δικές της βιομηχανίες και να θέσει τους όρους και τις προϋποθέσεις για τον ανταγωνισμό. Όταν πρόκειται για θέματα όπως η ασφάλεια των αλυσίδων εφοδιασμού, ο Μπρετόν βλέπει μικρή διαφορά μεταξύ των ΗΠΑ και της Κίνας, είπε ένας από τους αξιωματούχους στο Bloomberg. Αυτό το επιχείρημα έλαβε βάρος όταν οι ΗΠΑ απέκλεισαν κρίσιμες εξαγωγές κατά τη διάρκεια της προσπάθειας να προμηθευτούν τα εμβόλια νωρίτερα αυτή τη χρονιά.

Μετά τον σάλο που προκάλεσε το «ναυάγιο» της συμφωνίας της Γαλλίας με την Αυστραλία, ο Μπρετόν υπογράμμισε ότι πρέπει να γίνει «παύση και επαναφορά» στις σχέσεις ΕΕ-ΗΠΑ, προκαλώντας ενόχληση σε πολλούς διπλωμάτες και αξιωματούχους της ΕΕ που θέλουν να δημιουργήσουν στενότερους δεσμούς με τις ΗΠΑ.

Στο Πίτσμπεργκ, ωστόσο, η ΕΕ θα εκπροσωπηθεί από τον επικεφαλής εμπορίου Βάλντις Ντομπρόβσκις, ο οποίος υποστηρίζει τις ανοικτές αγορές, και την αντιπρόεδρο της Κομισιόν Μαργκρέτε Βεστάγκερ. Και οι δύο είναι υποστηρικτές της διατλαντικής συνεργασίας για τη διαμόρφωση των παγκόσμιων προτύπων, αντί να περιορίζουν την ενιαία αγορά της ΕΕ. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο οι Γάλλοι είναι τόσο αποφασισμένοι να επιβάλλουν όρια στην αρμοδιότητά τους, δήλωσαν αρκετοί αξιωματούχοι.

Οι προσωπικές αντιπαλότητες και οι ανταγωνιστικές φιλοδοξίες των ανώτερων αξιωματούχων στις Βρυξέλλες είναι ένας ακόμη λόγος που παρεμποδίζονται οι προσπάθειες για την έρευση κοινού εδάφους. Η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν προκάλεσε κάποιο εκνευρισμό με τηλεοπτική της συνέντευξη στην οποία ζητούσε εξηγήσεις από τις ΗΠΑ σχετικά με τη μεταχείριση της Γαλλίας από την Αυστραλία και τις ΗΠΑ, μετά την ακύρωση της συμφωνίας των υποβρυχίων, αναφέρει το Bloomberg. Όμως, όπως επισημαίνεται, είχε ενοχλήσει και άλλους όταν ανακοίνωσε μία σύνοδο για την άμυνα της ΕΕ τον Μάρτιο, κάτι που υποτίθεται ότι ανήκει στην αρμοδιότητα του πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Σαρλ Μισέλ. Τα κράτη μέλη δεν είχαν ιδέα ότι ερχόταν η ανακοίνωση ερχόταν, δήλωσαν αξιωματούχοι.